Welkom bij Involve, Reinier Mak

Hoe zijn je eerste twee weken bij Involve tot nu toe?
Ik heb al veel collega’s gezien en gesproken en ik ben heel warm ontvangen. Ik ben onder de indruk van de professionaliteit van de mensen en de organisatie. Alles wordt heel vakkundig aangepakt. Dat vind ik mooi om te zien.

Verder ben ik al gevraagd om mee te denken bij het maken van een offerte voor een potentiële nieuwe klant. Die opdracht hebben we gekregen en ik word nu ook onderdeel van het team dat die klus gaat uitvoeren.

En wat mij opvalt is dat de visie die ik lees van Involve in presentaties, pitches en whitepapapers laat zien dat die visie heel erg overeenkomt met hoe ik kijk, denk en werk. Dat is een teken dat ik op dezelfde lijn zit met collega’s en de organisatie.

Hoe zouden vrienden of collega’s jou omschrijven?
Primair ben ik een denker, maar ik heb wel stevige ‘voelsprieten’ als ik in een groep aan het werk ben. Dat laatste heb ik nodig in situaties waarin ik lastige thema’s in teams moet bespreken of met groepsdynamiek aan de slag moet. En dat was het moeilijke aan de coronatijd, omdat een situatie moeilijker aan te voelen is via videobellen. Gelukkig ben ik van de week voor het eerst weer op locatie geweest om met mensen aan de slag te gaan.

Hoe kom je bij Involve terecht?
Change is de kern van wat ik doe, al jarenlang. De organisatie waar ik werkte had meer een HR-profiel. Mijn eigen werk niet. Dat bleef change. Ik kende Involve nog niet, maar toen ik de vacature doorgestuurd kreeg, herkende ik mezelf volledig in de beschrijving. Ik heb dus geen moment getwijfeld om te solliciteren.

Wat is jouw visie op change en communicatie?
Veranderkunde of change zijn containerbegrippen die gaan over hoe je iets doet, maar niet over wat je doet. Ik vind het belangrijk om daarom altijd de link te leggen met de trends en ontwikkelingen die zich in een branche afspelen. En daaraan gerelateerd nieuwsgierig te zijn naar waar een directie of MT wakker van ligt.

Ons vak begint bij met zo min mogelijk vooroordelen vanuit zoveel mogelijk perspectieven te kijken. Ik zeg altijd ‘De timmerman heeft een hamer en is altijd op zoek naar spijkers’. Dat is iets wat ik vaak zie gebeuren. Je hebt een bepaald repertoire en je kijkt met die bril op. Dat wil ik voorkomen.

Een ander essentieel element is dat je goed kijkt naar de lijn ‘Verleden-heden-toekomst’. Waar komt de organisatie vandaan, wat is het DNA (de kracht van de organisatie) en wat zijn de niet productieve gedragspatronen? Dan kijk ik hoe dat aansluit op de actualiteit, de realiteit: wat leeft er in de onderstroom? En van daaruit kun je een visie ontwikkelen voor de toekomst. Er is op die manier altijd een creatieve spanning tussen de richting die je op wil en de realiteit van nu.

Wat wil je de komende twee maanden gaan doen?
Sowieso heb ik nog twee klussen die ik heb meegenomen vanuit mijn vorige werk. Daarnaast sluit ik natuurlijk aan bij die nieuwe opdracht. Verder wil ik mijn eigen netwerk gaan benaderen naar aanleiding van het trendonderzoek dat Involve altijd uitvoert, want daarmee hebben we een goed verhaal.

Ik ben inmiddels ook benaderd om een artikel te actualiseren en mee te denken met de inrichting van onze Change en Communicatie Academy. Het lijkt me ook leuk om met iets als een masterclass ‘Leren en ontwikkelen’ aan de slag te gaan. Zowel met klanten als intern.

De diepte in

Zeg, Reinier, nu we je wat beter kennen, willen graag nog wat verder met je de diepte in over change. We kennen je visie op change inmiddels een beetje, maar we zijn nog wel benieuwd; wie is Reinier in een change traject?
Ik heb de diepe overtuiging dat je mensen geen vis moet geven, maar ze moet leren vissen. Soms is het niet anders dan gewoon even helpen, maar ik probeer altijd voor een duurzaam resultaat te gaan. En dat zit er in mijn ogen dan in dat mensen hebben geleerd om iets anders te doen.

Als je alleen maar ad-hoc oplossingen geeft, verandert er niet zoveel. Ik ben altijd bezig om mensen te versterken en daarmee de organisatie te versterken. En soms is dat een kwestie van ervoor zorgen dat een organisatie zodanig wordt ingericht en geleid dat het vak van mensen serieus wordt genomen. Iets wat niet altijd vanzelfsprekend is.

Ik probeer een kwestie altijd van allerlei perspectieven bekijken. Dat is overigens soms knap lastig als je in slaap wil komen. Maar als je niet alle invalshoeken hebt bekeken, heb je geen volledig beeld van de situatie. Dus als ik invalshoek ‘A’ hoor bij een klant dan ga ik ‘B’, ‘C’ en ‘D’ inbrengen om te checken of we wel genoeg gezien hebben en er geen sprake is van een tunnelvisie.

Waar ik ook graag aan werk zijn vraagstukken bij organisaties die vastgelopen zijn, waar bijvoorbeeld sprake is van een verwaarloosde organisatie. Mijn drijfveer is om haakjes te vinden om positieve energie te creëren. Dat zijn meer de cultuur vraagstukken. Die zijn lastiger veranderbaar en kosten meer tijd. Ik heb het geduld om me met dat soort vraagstukken bezig te houden. Ik ben niet zo van de korte klap en snel klaar. Voor mij gaat het om een duurzame verandering. 

Als je een change project instapt, wat is dan het eerste wat je doet?
Voordat ik bij een klant binnenstap, ga ik me eerst verdiepen in de organisatie en in de markt/sector. Daarna verdiep ik me in de mensen. Ik kijk of ik ze kan vinden op social media, zodat ik ze daar al kan horen praten of zien schrijven. Zo krijg ik al een gevoel bij hun denkwijze en kan ik nadenken over hoe ik daarop kan aansluiten.

In het eerste gesprek kom ik niet aan met een set vragen. Het liefste werk ik met thema’s. Aan de hand daarvan ontstaat er een gesprek en zo probeer ik erachter te komen waar diegene mee bezig is, waar hij of zij van wakker ligt en wat die persoon wil of lastig vindt. De aanpak komt daarna wel.

Op deze manier bouw ik echt iets op met iemand en krijgen we gemakkelijker een klik met elkaar. En die klik is belangrijk, want die persoon is vaak onderdeel van het probleem, maar daardoor ook onderdeel van de oplossing. Daar wil ik vanaf het eerste gesprek al over praten, om zo het vertrouwen op te bouwen.

Van welk project heb je het meeste geleerd en wat heb je toen geleerd?
Zo, dat is een moeilijke vraag. Ik leer bij elk project eigenlijk wel wat. Wat me wel heel erg is bijgebleven is een opdracht waarvoor ik mensen heb geïnterviewd met heftige verhalen, zoals slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Ik zag en voelde het leed van deze mensen. En hoewel dit niets met change te maken heeft, heeft dit wel enorme indruk gemaakt.

Tijdens mijn eerste baan bij een organisatieadviesbureau deed ik veel opdrachten met een collega die heel ervaren en charismatisch is. Daar heb ik enorm veel van geleerd, maar op een gegeven moment ontstaat er als het ware een plafond. Als we dan met een groep waren, keek iedereen naar hem, ook al was ik degene met een verhaal. Toen heb ik de keuze gemaakt om op dat moment geen opdrachten meer met hem te doen. Daardoor moest ik het echt zelf gaan doen wat mij een boost gaf om mijn eigen stijl te ontwikkelen.

Op een ander moment kwam ik in een situatie waarbij er sprake was van een verwaarloosde organisatie. Dit had zowel fysiek als emotioneel leed tot gevolg. Leiderschap werd als het ware overgenomen door het informele circuit, waardoor alles volledig uit de bocht vloog. Dat behoefde een andere aanpak dan wat ik normaal deed. Grote visieplannen werkten op dat moment niet. Wat nodig was, waren de (ogenschijnlijk) kleine dingen, zoals basishygiëne; gezond rooster, eerlijke afspraken, geen voorkeursbehandelingen en aandacht voor de mensen. Mijn rol was om samen met de nieuwe manager te kijken naar het juiste profiel en de opdracht van het operationele management.

Bij Involve hebben we het vaak over impact. Dat vinden we belangrijk bij change. Op welke manier wil je impact hebben bij een verandertraject en wanneer is dat volgens jou gelukt?
Blijvende impact is voor mij wat je in de hoofden en harten van mensen bereikt. Je kunt wel een nieuwe structuur of een nieuw proces realiseren, maar als er dan een half jaar later een nieuwe directeur komt, kan alles weer omgegooid worden. Dat zijn dingen die relatief zijn.

Ik heb het gevoel dat ik impact heb als ik mensen of teams zie groeien, als ze weer energie krijgen en dat talenten benut worden. Of dat ze anders naar de realiteit gaan kijken, zodat er nieuwe perspectieven ontstaan om te handelen. De ‘harde’ kant (zoals structuren en systemen) moeten dat dan wel ondersteunen en niet in de weg zitten.

Wat is jouw ambitie bij Involve?
Ambitie vind ik een moeilijk woord. Het lijkt net of ik zelf iets wil bereiken of neerzetten. Vaak is het ook gekoppeld aan getallen of een bepaalde functie en dat heb ik niet zo. Ik vind het belangrijk om te groeien in mijn vak en te groeien in impact van mijn werk, zodat ik kan bijdragen aan een duurzaam resultaat.

Wat ik wel zou willen, is kijken naar de klantenportefeuille van Involve en vanuit onze visie kijken hoe we bijdragen aan maatschappelijke impact. Dat geldt voor de impact van onze opdrachten, maar ook voor de mooie insteek die Involve kiest voor het eindejaarsgeschenk, waar maatschappelijke betrokkenheid uit spreekt.

Verder verwacht ik veel van collega’s te leren. Ik heb al veel collega’s gezien die dingen kunnen die ik niet kan. Maar andersom zou ik het ook mooi vinden, als ik hen iets kan leren vanuit mijn ervaring. Zo zou ik ze graag mee willen nemen in een aantal casussen om mijn kennis met ze te delen.

Nu betrap ik me erop dat dit verdacht veel lijkt op ambitie, maar dan anders. En hoe dat precies gaat lopen weet ik nog niet. Mijn eerste ervaring is dat er voldoende haakjes langs komen. Ik word enthousiast van dingen beetpakken vanuit een persoonlijke interesse.